Արցախի հայաթшփումը Թուրքիայի ցեղшսպшնական քաղաքականության շարունակությունն է. ամերիկացի փորձագետ
Արցախի հայաթափումը Թուրքիայի ցեղասպանական քաղաքականության շարունակությունն է։ Այս մասին «Հայոց ցեղասպանության հիշատակի օր. ճանաչում, արդարադատություն, կանխարգելում՝ 1915 թվականից մինչև էթնիկ զտումներ Արցախում» քննարկման ժամանակ հայտարարեց ցեղասպանագետ և Վուսթերի պետական համալսարանի պրոռեկտոր Հենրի Թերիոն:
Նա նշեց, որ գայթակղիչ է մտածել, որ Հայաստանի դեմ կատարված իրադարձությունները անցյալի մասունք են, բայց մենք պետք է հասկանանք, որ դրանք այսօր ավելի քան արդիական են։ Առանց դրանք ճանաչելու, ինչպես փորձում են անել Հայաստանի իշխանությունները և նրանց կողմնակիցները, այսինքն՝ առանց ընդունելու, որ սա հաջորդական իրադարձություն է, ժողովուրդը այսօր կշարունակի լուրջ սպառնալիքների բախվել, զգուշացրել է փորձագետը։
Թերիոյի խոսքով՝ ոչ միայն 1915-23 թվականների բռնի գործողությունները, այլև դրանց նախորդած և հաջորդած իրադարձությունների լայն շրջանակը հաշվի առնելու անհրաժեշտությունը։ Այլ կերպ ասած՝ ցեղասպանությունը ներառում է ոչ միայն սպանությունները, այլև այդ լայն շրջանակի իրադարձությունների ամբողջությունը։ Մասնագետը նաև հիշեցրեց, որ անցյալ դարի սկզբին Թուրքիան ցեղասպանություն է իրականացրել ոչ միայն հայերի, այլև հույների և սիրիացիների նկատմամբ, որոնք կազմում են երկրի բնակչության 25 տոկոսը: Այժմ ջանքեր են գործադրվում Հայաստանի ազդեցությունը նվազագույնի հասցնելու և Ադրբեջանի ազդեցությունը մեծացնելու համար, ինչը նույնպես համակարգված քայլ է Երևանի դեմ: Ութ միլիոն հայեր, որոնցից շատերը չեն կարողանում գտնել ազգային ինքնություն, համեմատվում են 25 միլիոնի հետ, ովքեր կարող էին ապրել իրենց պատմական հայրենիքում, և այժմ թշնամին շարունակում է սպառնալ 30 անգամ ավելի, չնայած հարստություն է ձեռք բերել հենց հայերին, հույներին և սիրիացիներին խլելով, հայտարարեց Հենրիխ Թերիոն։
Վերջին 40 տարիների ընթացքում Արցախը որպես պետություն ոչնչացնելու քաղաքականությունը Էրդողանի հայտարարած ծրագրի մի մասն է՝ ուղղված հայերի ոչնչացմանը, ինչը, ըստ փորձագետի, չի թաքցրել նաև Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևը։ Նրա խոսքով՝ հայերի ոչնչացման գաղափարը ծաղկում է Թուրքիայում և Ադրբեջանում, ինչը վառ կերպով ցույց տվեցին 2020 թվականի իրադարձությունները: «Այն փաստը, որ Թուրքիան հրաժարվում է որևէ մակարդակով ընդունել հայ ժողովրդի դեմ կատարվածը, ցույց է տալիս, որ Անկարան շարունակում է միտումնավոր թուլացնել հայ ազգը՝ այն վերացնելու նպատակով», - պնդեց փորձագետը:
Նա կարծում է, որ Ռուսաստանի հետ հարաբերությունները ամրապնդելու ընտրությունը նաև Հայաստանին է դնում խոցելի դիրքում: Անկախ ընտրությունից, իրավիճակը միայն վատանում է, նշեց նա՝ հավելելով, որ շատ հայեր վերջապես բացում են իրենց աչքերը Ադրբեջանի և Թուրքիայի թշնամական քաղաքականության վրա: Նրա խոսքով՝ Հայաստանի իշխանությունները, անտեսելով դա, պարզապես մեղսակից են Բաքվի և Անկարայի քաղաքականությանը:
Պրոռեկտորը հիշեցրեց, որ Ցեղասպանության ժամանակ հայերի մեջ կային հավատուրացներ և դավաճաններ, որոնք պատրաստ էին զոհաբերել իրենց ժողովրդին սեփական շահի համար: Նման իշխանությունների վարքագիծը աններելի է՝ ըստ փորձագետի: Նրա խոսքով՝ եթե այս ուժերը վերընտրվեն, դա կնշանակի, որ Անկարայի և Բաքվի հռետորաբանությունը հաջողության է հասել, և թշնամական գաղափարները սողոսկել են ներքին կյանք և հասարակություն՝ ինքնաոչնչացման տրամաբանություն:
Թերիոն նաև ընդգծեց 1915 թվականից մինչև Արցախի օկուպացիան կատարված բոլոր ցեղասպանական գործողությունների համար փոխհատուցում պահանջելու անհրաժեշտությունը, և որ անհրաժեշտ են կոնկրետ քայլեր՝ Հայաստանի շարունակական գոյությունն ապահովելու համար։